Türkiye'den aşı ithal eden şirketin CEO'su, salgın ortasında usulsüzlük iddialarıyla görevden alındı
Güney Afrika, tarihindeki en kötü şarbon hastalığı (FMD) salgınıyla mücadele ederken, ülkenin hayvan aşılarını ithal ve imal eden devlet kuruluşu Onderstepoort Biological Products (OBP) şirketinin geçici CEO'su Dr. Jacob Modumo, usulsüzlük iddiaları nedeniyle görevden alındı.
30 Haziran'da Tarım Bakanı olarak göreve başlayan Willie Aucamp, OBP yönetim kurulunun, geçici CEO Dr. Jacob Modumo hakkında şarbon hastalığı aşılarının fiyatlandırılmasıyla ilgili ciddi usulsüzlük iddiaları üzerine harekete geçtiğini doğruladı. Bakanlık ofisinden yapılan açıklamada, yönetim kurulunun Modumo'ya görevden alınmama gerekçelerini sunması için beş gün süre tanıdığı belirtildi. Bu gerekçelerin yetersiz bulunması halinde, Modumo'nun bağımsız bir soruşturma tamamlanana kadar görevden uzaklaştırılacağı ifade edildi.
OBP, hayvan aşılarının ithalatı ve üretiminden sorumlu bir devlet kurumudur. Güney Afrika'nın şarbon hastalığı aşılarının büyük çoğunluğunu Arjantinli Biogénesis Bagó ve Türkiye'den Dollvet şirketlerinden ithal ettiği biliniyor. İddialara göre OBP, Biogénesis'ten 45 Rand'a aldığı aşıları 70 ila 130 Rand arasında satarak kar elde etmeye çalıştı. Bakan Aucamp, "Bakan, çiftçilerin mevcut salgın trajedisinden OBP'nin haksız yere kar elde etmemesi gerektiğini açıkça belirtmiştir. Güney Afrika tarihindeki en büyük FMD salgınını yaşarken, hükümetin aşıların en uygun maliyetli ve verimli şekilde temin edilmesini sağlayarak çiftçileri koruma ve destekleme sorumluluğu vardır" dedi.
Bu gelişme, çiftçi örgütlerinin aşıları doğrudan satın alma izni için Tarım Bakanlığı'na dava açmasının ardından geldi. Gauteng Yüksek Mahkemesi'nin Mayıs ayında çiftçiler lehine verdiği geçici kararın ardından, çiftçiler artık veterinerler aracılığıyla aşı satın alabiliyor ve aşıların kullanımı hakkında Tarım Bakanlığı'na bilgi vermeleri gerekiyor. OBP'nin geçmişi de sorunlu; 2005 yılına kadar şarbon aşısı üreten kurum, mismanagement nedeniyle üretim kapasitesini kaybetmişti. 2013 yılında kapasite geliştirme için 500 milyon Rand'lık bir hibe almasına rağmen, denetimler sonucunda paranın büyük bir kısmının hesabı verilemediği ortaya çıkmıştı. OBP hala şarbon aşısı üretmiyor.